W dniach 1-4 października w Radomiu odbędzie się Radomskie Święto Nauki.
W tych dniach na mieszkańców Radomia czeka wiele atrakcji. Warsztaty, pokazy, rozmowy z wybitnymi uczonymi czy zwiedzanie laboratoriów to tylko część zaplanowanych elementów wydarzenia. Większość spotkań popularnonaukowych odbędzie się w Miejskim Ośrodku Kultury Amfiteatr. Z kolei w sobotę i niedzielę Kamienica Deskurów zaprasza zarówno dorosłych, jak i dzieci na „Weekend z nauką”. Nie zabraknie eksperymentów, pokazów i warsztatów.
Szczegółowy program wydarzenia:
Czwartek, 1 października
18:00 | Rozmowa
Konstytucja. Po co nam ustawa zasadnicza? | prof. Sławomir Patyra
Po co właściwie potrzebujemy konstytucji? Co zmienia w naszym codziennym życiu i dlaczego stoi w centrum ustroju państwa? Podczas spotkania będzie można porozmawiać o tym, jak ustawa zasadnicza określa zasady działania władz publicznych, chroni prawa i wolności jednostki oraz co dzieje się, gdy konstytucyjne reguły stają się przedmiotem sporów i różnych interpretacji.
Gościem będzie dr hab. Sławomir Patyra, prof. UMCS i Uniwersytetu Radomskiego, konstytucjonalista, kierownik Katedry Prawa Konstytucyjnego UMCS, od lat związany również z Wydziałem Prawa i Administracji Uniwersytetu Radomskiego. Od 2026 roku jest sędzią Trybunału Konstytucyjnego.
Miejsce: Parkowa 1
Piątek, 2 października
10:00 dla szkół i 12:30 dla osób indywidualnych
Zwiedzanie laboratoriów | Sieć Badawcza Łukasiewicz – Instytut Technologii Eksploatacji
Uczestnicy będą mogli zwiedzić laboratoria Sieci Badawczej Łukasiewicz – Instytutu Technologii Eksploatacji.
Miejsce: ul. Kazimierza Pułaskiego 6/10
Obowiązują zapisy.
Zapisy dla osób indywidualnych.
10:00 | Wykład i warsztaty
Przez Arktykę na Marsa | prof. Błażej Błażejowski
Od pustyni Gobi, przez Arktykę i Antarktydę, aż po badania związane z przyszłą eksploracją Marsa. Dr hab. Błażej Błażejowski, prof. PAN, opowie o swoich ekspedycjach badawczych, niezwykłych skamieniałościach i historii życia zapisanej w skałach.
Szczególne miejsce zajmie jego udział w programie FMARS na wyspie Devon w kanadyjskiej Arktyce. W 2004 roku był jedynym Polakiem w siedmioosobowym międzynarodowym zespole uczestniczącym w programie.
Błażej Błażejowski jest paleontologiem, badaczem polarnym i dyrektorem PAN Muzeum Ziemi w Warszawie.
Miejsce: Daszyńskiego 5
18:00 | Rozmowa
Jak wykorzystywać AI w rozwoju nauki? | dr hab. inż. Przemysław Motyl
Jak sztuczna inteligencja zmienia sposób prowadzenia badań i czy może nie tylko analizować dane, ale także pomagać przewidywać złożone procesy?
O możliwościach wykorzystania AI w nauce opowie dr hab. inż. Przemysław Motyl, prof. Uniwersytetu Radomskiego, naukowiec zajmujący się m.in. modelowaniem komputerowym, sztuczną inteligencją i cyfrowymi bliźniakami. W swoich badaniach wykorzystuje m.in. uczenie maszynowe do modelowania urządzeń energetycznych i przewidywania złożonych zjawisk fizycznych.
Miejsce: Parkowa 1
Sobota, 3 października
14:00 | Rozmowa
Bogowie Polski. Szamani, megality i zapomniane słowiańskie bóstwa | Szymon Zdziebłowski
Co naprawdę wiemy o dawnych wierzeniach mieszkańców ziem dzisiejszej Polski? Jaką rolę odgrywali szamani, po co wznoszono megality i co możemy powiedzieć o bóstwach czczonych przez Słowian?
O tym, co archeologia i inne źródła pozwalają nam dziś odtworzyć, opowie Szymon Zdziebłowski, archeolog z wykształcenia, dziennikarz naukowy i podróżniczy „National Geographic Polska”, przez wiele lat związany z serwisem Nauka w Polsce PAP. Autor książek popularnonaukowych „Wielka Piramida. Tajemnice cudu starożytności” oraz „Bogowie Polski. Szamani, megality i zapomniane słowiańskie bóstwa”.
Miejsce: Parkowa 1
16:00 | Rozmowa
Homer na nasze czasy | prof. Marek Węcowski
Dlaczego po niemal trzech tysiącach lat wciąż wracamy do „Iliady” i „Odysei”? Czy opowieści Homera mogą pomóc nam lepiej rozumieć współczesne wojny, kryzysy, politykę i ludzkie emocje?
O aktualności najważniejszych dzieł greckiej literatury opowie prof. Marek Węcowski, historyk starożytności z Uniwersytetu Warszawskiego, badacz kultury i historii Grecji archaicznej i klasycznej, autor książki „Homer na nasze czasy”.
Miejsce: Parkowa 1
18:00 | Rozmowa
Przyszłość fizyki, nauki i świata | prof. Andrzej Dragan
Czy jesteśmy blisko kolejnych przełomów w fizyce, czy coraz wyraźniej dostrzegamy granice naszego poznania? Jak teoria względności i fizyka kwantowa zmieniają nasze rozumienie rzeczywistości i jakie pytania pozostają bez odpowiedzi?
Gościem będzie prof. Andrzej Dragan, fizyk teoretyczny i popularyzator nauki z Wydziału Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego, zajmujący się m.in. ogólną teorią względności, relatywistyczną teorią informacji kwantowej i kwantową teorią pola w zakrzywionych czasoprzestrzeniach.
Miejsce: Parkowa 1
Niedziela, 4 października
14:00 | Rozmowa
Jak człowiek współczesny zasiedlił świat | prof. Małgorzata Kot
Jak Homo sapiens dotarł do kolejnych części świata i co wydarzyło się, gdy spotkał neandertalczyków i denisowian?
O najnowszych badaniach nad wędrówkami i ewolucją człowieka opowie dr hab. Małgorzata Kot, prof. UW, archeolożka specjalizująca się w paleolicie, ewolucji człowieka i badaniach stanowisk jaskiniowych.
Jest laureatką prestiżowego grantu ERC Consolidator Grant i kieruje projektem INASIA, w ramach którego wraz z międzynarodowym zespołem bada ślady dawnych populacji ludzkich w zachodnim Tienszanie i Pamiro-Ałaju w Azji Centralnej.
Miejsce: Parkowa 1
16:00 | Rozmowa
Bóg starożytnego Izraela | prof. Łukasz Niesiołowski-Spano
Jak kształtował się kult Jahwe w starożytnym Izraelu i jak zmieniał się na przestrzeni wieków?
Punktem wyjścia do rozmowy będzie zapowiadana książka „Bóg starożytnego Izraela”, w której autor przedstawia dzieje kultu Jahwe przede wszystkim na podstawie źródeł pozabiblijnych.
Gościem będzie dr hab. Łukasz Niesiołowski-Spanò, prof. UW, historyk starożytności, specjalista w zakresie historii i religii starożytnej Palestyny oraz historiografii biblijnej, dziekan Wydziału Historii Uniwersytetu Warszawskiego.
Miejsce: Parkowa 1
Nauka na żywo
3 i 4 października | godz. 14:00–18:00
Kamienica Deskurów, Rynek 15
Eksperymenty, warsztaty, pokazy
Na dwa dni Kamienica Deskurów zamieni się w przestrzeń eksperymentów, warsztatów, pokazów i naukowych wyzwań. Będzie można m.in. obserwować Słońce i niebo przez teleskopy, zobaczyć prawdziwe meteoryty, sterować robotami, zmierzyć się z robotem układającym kostkę Rubika, poznać pracę kryminalistyków, wejść do świata VR, tworzyć za pomocą długopisów 3D czy zobaczyć, jak wygląda praca laboratoriów.
Uniwersytet Radomski im. Kazimierza Pułaskiego zaprezentuje siedem wydziałów. W sobotę pojawią się m.in. doświadczenia ekonomiczne i chemiczne, warsztaty graficzne i rzeźbiarskie oraz wyzwanie człowiek kontra robot w układaniu kostki Rubika. W niedzielę będzie można m.in. poznać podstawy kryminalistyki, wykonać pomiary zdrowotne, przygotować kosmetyki, tworzyć przestrzenne makiety Radomia i zmierzyć się z mitami psychologicznymi. Wydział Mechaniczny zaprezentuje także pojazd gąsienicowy.
Centrum Nauki Kopernik w sobotę przygotuje „Naukę w prezencie” i „Pszczołę modną”, a w niedzielę – „Sekretne życie śmieci” oraz „Atrakcyjne cząsteczki”.
Mazowieckie Samorządowe Centrum Doskonalenia Nauczycieli – Wydział w Radomiu zaprosi do konstruowania i tworzenia, zabawy z długopisami 3D, poznawania świata w goglach VR oraz zmierzenia się z robotycznym ramieniem LEGO Education.
Łukasiewicz – Instytut Technologii Eksploatacji będzie obecny podczas Nauki na żywo w sobotę. Przybliży obszary badań i technologie rozwijane w radomskim instytucie, m.in. mechatronikę, prototypowanie, sztuczną inteligencję, nowoczesne materiały, tribologię, biogospodarkę i ekoinnowacje.
Radomska Rada Federacji Stowarzyszeń Naukowo-Technicznych NOT wspólnie z Radomskim Klastrem Metalowym zaprezentuje robota ASTORINO, którym będą mogli sterować uczestnicy.
Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Radomiu pokaże m.in. jak bada się próbki i kontroluje higienę rąk. Uczestnicy będą mogli także sprawdzić działanie alko- i narkogogli oraz porozmawiać o profilaktyce i zdrowiu.
Wodociągi Miejskie w Radomiu pokażą, jak działają nowoczesne systemy filtrujące i jak zmienia się jakość wody po oczyszczaniu. Odwiedzający będą mogli porównać próbki wody i spróbować wody po filtracji, a na najmłodszych czekać będą kolorowanki, krzyżówki i drobne upominki.
Polskie Towarzystwo Miłośników Astronomii będzie obecne podczas Nauki na żywo w sobotę. Zaprosi do obserwacji Słońca, pokaże prawdziwe meteoryty oraz modele 3D planetoid, powierzchni Księżyca i Marsa, a także model statku kosmicznego związanego z misją Sławosza Uznańskiego-Wiśniewskiego.
Astrobaza w Radomiu zaprezentuje teleskopy i – jeśli pozwolą warunki – umożliwi obserwacje nieba.
Edukido Radom Północ przygotuje warsztaty konstrukcyjne z wykorzystaniem klocków LEGO oraz specjalnych zadań dla uczestników.
WSTĘP WOLNY.
Źródło i foto: UM Radom

