9 października 1980 roku w Radomiu ukonstytuowały się tymczasowe władze regionalne NSZZ „Solidarność”. Międzyzakładowa Komisja Założycielska „Ziemia Radomska” skupiała przedstawicieli zakładów pracy z terenu ówczesnego województwa radomskiego. Jej powstanie było związane z falą strajków, która przeszła przez region we wrześniu 1980 roku.
We wrześniu 1980 roku protesty objęły kilkadziesiąt zakładów pracy z różnych gałęzi gospodarki. Strajkowali pracownicy przemysłu ciężkiego, chemicznego i lekkiego, budownictwa, handlu oraz transportu. Wśród najważniejszych postulatów znalazły się podwyżki płac i utworzenie niezależnych od władz związków zawodowych.
Protesty odbywały się między innymi w Zakładach Metalowych im. gen. Waltera i Radomskich Zakładach Przemysłu Skórzanego „Radoskór” w Radomiu, Elektrowni „Kozienice” w Świerżach Górnych, „Chemomontażu” w Pionkach, Cementowni „Przyjaźń” w Wierzbicy oraz Zakładzie Części Samochodowych w Lipsku.
W poszczególnych przedsiębiorstwach spontanicznie powstawały tymczasowe komisje założycielskie nowych związków zawodowych. Kolejnym etapem organizowania struktur „Solidarności” było utworzenie regionalnych władz obejmujących obszar ówczesnego województwa radomskiego.
Przewodniczącym Międzyzakładowej Komisji Założycielskiej został Andrzej Sobieraj z Zakładów Metalowych im. gen. Waltera. Funkcję wiceprzewodniczącego objął Rajmund Barton z Zakładów ZREMB, a sekretarzem została Maria Betlej-Smyk z Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego.
W skład władz weszli również:
- Bolesław Andrzejewski z Wyższej Szkoły Inżynierskiej – przewodniczący Komisji Interwencyjnej;
- Antoni Jacek Jerz z Zakładów Elektronicznej Techniki Obliczeniowej – odpowiedzialny za sprawy organizacji zebrań;
- Marek Czubak z Zakładów Mechanicznych Gołębiów – członek MKZ;
- Wiesław Kobyłko z Radomskich Zakładów Napraw Samochodów – członek MKZ;
- Zbigniew Makuch z Elektrowni „Kozienice” – członek MKZ;
- Marek Szymański z Techmatrans – członek MKZ.
Funkcję skarbnika powierzono Witoldowi Molendowskiemu z Fabryki Łączników.
13 października 1980 roku w Radomiu rozpoczął działalność punkt porad prawnych dla powstających związków zawodowych. Został utworzony z inicjatywy Zrzeszenia Prawników Polskich.
Źródło: IPN Radom
