Reakcja ukraińskich polityków na odebranie Zełenskiemu Orderu Orla Białego pokazuje niepokojącą tendencję na Ukrainie – ocenił szef kancelarii prezydenta Zbigniew Bogucki. W części ukraińskich kręgów politycznych mamy do czynienia z brakiem wrażliwości na to, co dla Polaków jest ważne – dodał.
W miniony piątek prezydent Nawrocki poinformował, że wobec zgody prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełenskiego na nadanie jednej z jednostek wojskowych nazwy „Bohaterów UPA”, zdecydował o odebraniu Zełenskiemu Orderu Orła Białego. Następnego dnia prezydent Ukrainy odesłał swój order Nawrockiemu. Z kolei byli prezydencji Ukrainy – Leonid Kuczma, Wiktor Juszczenko oraz Petro Poroszenko – poinformowali w sobotę o zrzeczeniu się Orderu Orła Białego.
O zrzeczenie się odznaczeń przez ukraińskich polityków był w poniedziałek pytany w telewizji Republika szef kancelarii prezydenta Nawrockiego Zbigniew Bogucki. Bogucki stwierdził, że dziwi go taka reakcja, gdyż oznacza ona „bardzo niepokojącą tendencję na Ukrainie”. – To pokazuje, przynajmniej w części ukraińskich kręgów politycznych, kompletny brak zrozumienia i brak wrażliwości na to, co dla Polaków jest ważne, co jest ważne dla historii, co jest po prostu prawdziwe – ocenił prezydencki minister.
Bogucki powiedzial też, że rozmowy ze stroną ukraińską po zapowiedzi odebrania Zełenskiemu Orderu Orła Białego, „nie przyniosły żadnego skutku”. Ponieważ – dodał szef KPRP – jedynym akceptowalnym dla strony polskiej i prezydenta Nawrockiego skutkiem byłoby wycofanie się prezydenta Ukrainy z jego decyzji.
Zełenski został odznaczony Orderem Orła Białego w kwietniu 2023 r. przez ówczesnego prezydenta Andrzeja Dudę „w uznaniu znamienitych zasług w pogłębianiu przyjaznych i wszechstronnych stosunków między Polską a Ukrainą, za rozwijanie współpracy na rzecz demokracji, pokoju i bezpieczeństwa w Europie oraz niezłomność w obronie niezbywalnych praw człowieka”.
Pod koniec maja prezydent Ukrainy nadał imię „Bohaterów UPA” jednej z jednostek wojskowych w swym kraju. Decyzja ta wywołała w Polsce falę krytyki — negatywnie ocenili ją m.in. premier Tusk, szef MON Władysław Kosiniak-Kamysz czy resort dyplomacji. 8 czerwca Kapituła Orderu Orła Białego na prośbę prezydenta debatowała nad odebraniem odznaczenia Zełenskiemu i przedstawiła Nawrockiemu opinię w tej sprawie. Wcześniej, 6 maja, szefem prezydenckiego Biura Polityki Międzynarodowej Marcin Przydacz spotkał się z Kyryło Budanowem, szefem kancelarii prezydenta Ukrainy. Przydacz tego samego dnia powiedział PAP, że jego rozmowa z szefem kancelarii prezydenta Ukrainy dotyczyła spraw dwustronnych, w tym przede wszystkim tematyki historycznej i problemów wynikających z ostatnich decyzji ukraińskich.
Polska i Ukraina od lat różnią się w ocenie działalności Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów (OUN) i Ukraińskiej Powstańczej Armii (UPA). Dla polskiej strony wydarzenia z 1943 r. na Wołyniu były zbrodnią ludobójstwa, dla Ukraińców był to efekt symetrycznego konfliktu zbrojnego, za który w równym stopniu odpowiedzialne były obie strony. Dodatkowo Ukraińcy postrzegają OUN i UPA przeważnie jako organizacje antysowieckie (ze względu na ich powojenny ruch oporu wobec ZSRR), a nie antypolskie. (PAP)
wst/ ugw/
