Korpus Solidarności

Albert Schweitzer – lekarz, filozof i twórca etyki „czci dla życia”

Albert Schweitzer (ur. 14 stycznia 1875 w Kaysersbergu, zm. 4 września 1965 w Lambaréné) był francusko-niemieckim (alzackim) teologiem luterańskim, filozofem, muzykiem, organistą, muzykologiem oraz lekarzem. Jest jedną z najbardziej niezwykłych postaci XX wieku, łączącą działalność naukową, artystyczną i humanitarną. W 1952 roku otrzymał Pokojową Nagrodę Nobla za założenie i prowadzenie szpitala w Lambaréné w Gabonie.

Schweitzer był synem alzackiego pastora i od młodości otrzymał bardzo wszechstronne wykształcenie. Studiował teologię i filozofię na Uniwersytecie w Strasburgu oraz na Sorbonie w Paryżu. Równocześnie rozwijał swoje zdolności muzyczne, ucząc się gry na organach pod kierunkiem Charles’a-Marie Widora.

Po uzyskaniu doktoratu z filozofii oraz habilitacji z teologii podjął zaskakującą decyzję o zmianie swojej drogi życiowej. Rozpoczął studia medyczne, które ukończył, rezygnując jednocześnie z kariery akademickiej i muzycznej. Jego celem stało się niesienie pomocy medycznej ludziom w Afryce.

W 1913 roku Albert Schweitzer wraz z żoną Heleną Breslau założył szpital w Lambaréné, w ówczesnej kolonii francuskiej (dzisiejszy Gabon). To właśnie tam rozpoczął swoją wieloletnią pracę jako lekarz i organizator opieki medycznej.

W czasie I wojny światowej, w latach 1917–1918, jako obywatel niemiecki został internowany we Francji. Po zakończeniu konfliktu powrócił do Afryki w 1924 roku i rozpoczął rozbudowę szpitala, który obejmował między innymi leprozorium dla osób chorych na trąd.

Schweitzer wielokrotnie podróżował do Europy i Stanów Zjednoczonych, gdzie wygłaszał odczyty, dawał koncerty organowe i nagrywał płyty. Wszystko to miało jeden cel – zdobywanie funduszy na utrzymanie i rozwój szpitala w Lambaréné.

Oprócz pracy medycznej i humanitarnej Schweitzer był również wybitnym badaczem twórczości Jana Sebastiana Bacha. Jego monografia „Jan Sebastian Bach” z 1908 roku była jednym z najważniejszych opracowań dotyczących kompozytora i przez wiele dekad stanowiła podstawę badań muzykologicznych.

Łączył więc działalność naukową z praktyką humanitarną, co czyniło go postacią wyjątkową na tle epoki.

Centralnym elementem myśli Schweitzera była idea „czci dla życia”. Uważał, że człowiek powinien szanować każde życie i powstrzymywać się od jego niszczenia. Jego znane stwierdzenie brzmiało: „Jestem życiem, które pragnie żyć, pośród życia, które pragnie żyć”.

Z tej idei wynikał jego etyczny obowiązek niesienia pomocy, łagodzenia cierpienia oraz szacunku nie tylko wobec ludzi, ale także zwierząt i przyrody. Schweitzer sprzeciwiał się bezmyślnemu niszczeniu życia, co czyni go jednym z prekursorów współczesnej etyki ekologicznej.

W 1951 roku otrzymał Nagrodę Pokojową Księgarzy Niemieckich, a rok później – w 1952 – Pokojową Nagrodę Nobla za swoją działalność medyczną i humanitarną w Afryce.

Schweitzer przez całe życie kontynuował pracę w Lambaréné, gdzie pozostał aktywny aż do późnej starości. Angażował się również w działania na rzecz pokoju, sprzeciwiając się wyścigowi zbrojeń po II wojnie światowej.

Jego działalność miała ogromny wpływ na rozwój etyki humanitarnej i podejścia do medycyny w warunkach misyjnych i kryzysowych. Do dziś jest uznawany za symbol połączenia nauki, sztuki i bezinteresownej pomocy drugiemu człowiekowi.

Artykuł opublikowano w ramach projektu realizowanego przez Radomską Inicjatywę Młodzieżową pn. „Rozwój systemu wolontariatu w powiecie Radomskim” sfinansowanego ze środków Narodowego Instytutu Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego.

Źródło: Wikipedia